'De beleidsmakers moeten zo ver durven gaan om de liberalisering van de energiemarkt zelf in vraag te stellen', schreef Nico De Bie van Test-Aankoop. Willem-Frederik Schiltz en Dirk Sterckx zijn het grondig oneens.

Minister Magnette beweerde een tijd geleden dat de liberalisering van de energiemarkt mislukt is. Deze week beweerde Nico De Bie van Test-Aankoop in deze krant dat we nog verder moeten gaan en de liberalisering zelf in vraag moeten durven te stellen (DM 10/3). Aan de vooravond van het Europees voorzitterschap is dat een anti-Europees statement van formaat.

De waarheid is dat de liberalisering van de energiemarkt in België niet mislukt is, maar nog niet ver genoeg doorgedreven is, nog niet af. De productie, het transport en de distributie zijn dan wel gedeeltelijk gescheiden en geprivatiseerd, niemand zal ontkennen dat in elk van die gebieden de dominantie van het Franse GDF Suez/Electrabel nog steeds voor een onevenwichtige markt zorgt.

Er zijn intussen talrijke studies die dat bevestigen en verschillende concrete voorstellen om de situatie recht te trekken, waaronder een aantal wetsvoorstellen die binnenkort in de Kamer behandeld worden.

Consument beschermen
Waarom liberaliseren? Om de consument te beschermen! Jawel, dit boude statement leest u goed. Om de consumenten en bedrijven uitzicht te geven op goedkopere, transparante tarieven en keuzemogelijkheden moet de liberalisering worden voortgezet, en dus de dominantie van GDF Suez in de elektriciteitsproductie verder worden afgebouwd. De recente beroering over de vermeende prijsmanipulaties in de gassector benadrukken de dringende nood aan transparantie.

De aanpak die minister Magnette en Test-Aankoop voorstaan, de invoering van een 'single buyer' of 'unieke aankoper', is er een van meer regulering en vaste prijszetting. Hoe lovenswaardig dat ook mag lijken, het is vooral een cadeau voor GDF Suez, want prijsinterventie speelt vooral in de kaart van de dominante speler. Nieuwe spelers raken zo niet meer op de Belgische markt, de overheid heeft weer greep op de energiemarkt en de energiereus blijft dominant. Een win-winsituatie voor twee oude machtsblokken dus, maar niet voor u en mij, de consumenten.

Gelijke wapens
Hoe liberaliseren? Nieuwe spelers komen enkel op de markt als ze de concurrentie met GDF Suez met gelijke wapens kunnen aangaan. Daarvoor moet een deel van de nucleaire productiecapaciteit van GDF Suez aan nieuwe spelers worden verkocht (tegen objectief vastgelegde prijzen, en niet tegen wurgprijzen die vanuit Parijs worden gedicteerd).

Verder moeten we niet meewarig doen over elektrische wagentjes en 'smartgrids'. Een sterk innovatief netwerk is van kapitaal belang om groene stroom rendabel te maken.

Als Magnette het meent met een uiteindelijke uitstap uit kernenergie, dan moet hij ervoor zorgen dat er in België massaal in aangepaste netwerken wordt geïnvesteerd. Dat hij eens begint met de netbeheerders te behandelen als competitieve bedrijven die dat soort innovatie kunnen realiseren. Het elektriciteits- en het gasnet zijn geen melkkoeien voor sociaal dienstbetoon.

En laten we eerlijk zijn, de extra heffing in de vorm van de federale bijdrage op de elektriciteitsfactuur moet niet verkocht worden als ecofiscaliteit, het is er amper een begin van. Berg dus ook dat schaamlapje maar op.

Hopelijk kunnen we binnenkort in de commissie Bedrijfsleven een doorgedreven energiedebat voeren met minister Magnette. Wat de consument nodig heeft, is een energieminister die bewijst dat het hem, samen met ons, menens is met de concurrentie op de energiemarkt.