Op 18 april 2012 stelde staatssecretaris voor Mobiliteit Wathelet zijn verkeersveiligheidsplan voor in de Kamercommissie Infrastructuur, Verkeer en Overheidsbedrijven. Als commissievoorzitster licht Sabien Lahaye-Battheu het plan hier kort toe en lanceert ze enkele eigen voorstellen, die betrekking hebben op alle schakels in de ketting: ten eerste de controles door de politie, ten tweede de vervolging en dagvaarding voor de politierechter door het parket en ten derde de behandeling van verkeersovertredingen in onze rechtbanken. Het uitgebreide dossier is na te lezen op www.sabien-lahaye-battheu.be. Voor het eerst in vier jaar tijd is het aantal dodelijke verkeersslachtoffers op onze wegen weer aan het stijgen. In 2011 vielen er 770 dodelijke slachtoffers. Dat is een stijging van 3,8% tegenover het jaar voordien, toen er 742 slachtoffers te betreuren vielen. Vooral Wallonië kende een opmerkelijke stijging: plus 8,8%. In Vlaanderen stierven er 1,1% meer mensen. De Europese doelstelling om het aantal verkeersdoden in de EU tegen 2020 met de helft te doen afnemen in vergelijking met 2010, ligt dus nog erg veraf. De Staten-Generaal voor de Verkeersveiligheid van 11 mei 2011 schoof als doelstelling naar voren om het aantal verkeersdoden te doen dalen tot maximum 420. Een doorgedreven analyse van de oorzaken en omstandigheden van verkeersongevallen, naar buitenlands voorbeeld, is er helaas nog niet in ons land. Daar moet werk van worden gemaakt, want betere en meer betrouwbare statistieken op het vlak van verkeersveiligheid kunnen een doelgerichter beleid mogelijk maken. Wat wel vaststaat is dat er drie terugkerende fenomenen zijn bij verkeersongevallen: rijden onder invloed van alcohol of drugs, onaangepast rijgedrag (overdreven snelheid, niet respecteren afstanden, telefoneren achter stuur) en de gordel niet dragen. Extra maatregelen daaromtrent dringen zich dus op. HOGERE VERKEERSBOETES EN STRENGERE VERKEERSREGELS De boetes voor chauffeurs die hun gordel niet dragen wordt opgetrokken, van 50 euro naar 100 euro. Voor kinderen die achteraan geen gordel dragen, geldt voortaan een boete van 150 euro. Er komt een nultolerantie voor alcohol voor bus-, taxi - en vrachtchauffeurs, in de praktijk een limiet van 0,2 promille, want een lagere limiet is technisch niet haalbaar met de huidige meettoestellen. Zeker die chauffeurs hebben niet alleen een belangrijke verantwoordelijkheid, maar ook een voorbeeldfunctie. Voor gewone bestuurders blijft de limiet wel 0,5 promille, maar de boetes worden opgetrokken met 20 euro. Open Vld is tevreden dat het oorspronkelijk idee om een limiet van 0,2 promille in te voeren voor beginnende bestuurders uiteindelijk niet is weerhouden. Het verdient aanbeveling om de bestaande regels strenger te controleren, meer dan om nieuwe, stigmatiserende regels voor specifieke doelgroepen uit te vaardigen. Wegpiraten, straatracers en chauffeurs die recidiveren, worden strenger aangepakt. Bijvoorbeeld: 40 kilometer per uur te snel rijden op de autosnelweg, of 30 kilometer per uur elders, zullen in aanmerking komen voor recidive, evenals links inhalen op een helling of in een bocht, of het houden van straatraces, zogenaamde overtredingen van de vierde graad. Na een tweede inbreuk in drie jaar wordt het rijbewijs drie maanden ingetrokken, na een derde zes maanden, en na een vierde negen maanden. Recidivisten zullen op vraag van de rechter ook vier proeven moeten afleggen: medisch, psychologisch, theoretisch en praktisch. In algemene termen vraagt Sabien Lahaye-Battheu om het verkeersreglement grondig te vereenvoudigen. Duidelijke, begrijpbare verkeersregels en minder verkeersborden zullen de verkeersveiligheid immers ten goede komen voor alle categorieën van weggebruikers. In de vorige legislatuur had staatssecretaris voor Mobiliteit Etienne Schouppe die ambitie. Het voorbereidende werk is klaar. GROTERE PAKKANS EN STRAFKANS Naast hogere verkeersboetes en strengere verkeersregels zijn een hogere pakkans en strafkans even belangrijk, of nog belangrijker. Bestuurders houden zich beter aan de regels als ze het gevoel hebben dat ze tegen de lamp kunnen lopen. De controles moeten niet alleen kwantitatief (tegen 2015 moet één derde van alle automobilisten aan een alcoholcontrole onderworpen worden), maar ook kwalitatief hoogstaand zijn, namelijk gefocust op plaatsen en tijdstippen waar de veiligheidsrisico's het grootst zijn. Een meer geïntegreerde aanpak en samenwerking van politie en parket is nodig, zodat naast de pakkans ook de strafkans voldoende groot is voor wie een verkeersovertreding begaat. Het handhavingsbeleid en vervolgingsbeleid moeten dringend beter op elkaar afgestemd worden. De recente goedkeuring van de invoering van het bevel tot betalen is een forse stap in de goede richting op dit vlak. Eind maart keurde de Kamer unaniem het wetsontwerp goed waardoor verkeersboetes rechtstreeks kunnen geïnd worden via een bevel tot betaling, indien de overtreder niet reageert op een voorstel tot minnelijke schikking. VOLDOENDE ARMSLAG VOOR POLITIERECHTER Als laatste schakel in de ketting moet ook de politierechter voldoende armslag hebben. Hij krijgt uiteindelijk het strafdossier in handen, met de dagvaarding en een uittreksel uit het strafregister, waaruit al dan niet recidive moet blijken. Omdat het opsporen en bestraffen van recidive een prioritair aandachtspunt moet zijn, is het cruciaal dat de centrale databanken rijbewijzen en voertuigen, die de voorbije jaren bij wet werden opgericht, operationeel zijn", zegt Sabien Lahaye-Battheu. "Naast het gebruikelijke straffenarsenaal moet mijn inziens ook de politierechter meer een beroep doen op alternatieve straffen, bijvoorbeeld werkstraffen die bij voorkeur in functie staan met het verhogen van de verkeersveiligheid. In het zuiden van het land is die bestraffing al meer ingeburgerd dan in het noorden: in 2010 legden Waalse politierechters 2.995 werkstraffen op, hun Vlaamse collega's: 842." Meer informatie : www.sabien-lahaye-battheu.be