Vonnissen van vrederechters en politierechters moeten momenteel in beroep door drie rechters voor de rechtbank van eerste aanleg worden behandeld. Als het om een strafzaak gaat, dan kan de straf alleen verzwaard worden als de drie rechters daar unaniem mee akkoord gaan. Om de gerechtelijke achterstand terug te dringen wil Open Vld dat ook in beroep één rechter kan beslissen. "Meerdere alleenzetelende rechters vellen meer vonnissen dan even veel rechters in één kamer. In graad van hoger beroep zullen voortaan alle zaken worden behandeld door één rechter, ook de strafzaken. Op dat principe zullen nog enkel uitzonderingen blijven bestaan wanneer één der partijen, zoals de burgerlijke partij of de beklaagde, om een behandeling door een collegiale kamer vraagt." De goedgekeurde wetsvoorstellen geven uitvoering aan wat in het regeerakkoord werd beoogd, namelijk de samenstelling van de rechtbanken rationaliseren. Ook de doelstelling van het vergroten van de efficiëntie van de overheidsbesturen en het responsabiliseren van de beheerders van diverse departementen, wordt hier doorgetrokken naar de rechterlijke macht. "Groot voordeel van de gestemde voorstellen, is dat de vrijgekomen capaciteit van rechters in hoger beroep kan ingezet worden in andere zaken. Natuurlijk zal niet de volledige achterstand weggewerkt kunnen worden, maar er zal zeker efficiëntiewinst zijn. Zo zullen de twee rechters die niet langer hoeven te zetelen in een kamer van drie, zich bijvoorbeeld kunnen bezighouden met snelrecht, waardoor criminaliteit sneller zal kunnen aangepakt worden. Bovendien zal een alleenzetelend magistraat ook meer kans hebben zich te specialiseren, iets waar de burgers die voor hem verschijnen alleen maar baat bij kunnen hebben. Drie alleenzetelende magistraten zullen ook in totaal meer zaken kunnen behandelen dan een collegiale kamer, wat betekent dat de doorlooptijden zullen ingekort worden. Iedereen wint dus." "De termijn waarbinnen een geschil wordt afgehandeld is eveneens een belangrijke kwaliteitsindicator. Een te lange behandeling wekt bij de maatschappij het gevoel op van straffeloosheid. De beschikbare statistieken leren dat drie alleenzetelende rechters samen meer zaken afhandelen dan een kamer met drie rechters, wat bijdraagt tot kortere omlooptijden." (V. Osaer)
